Në Shqipëri mungojnë të dhënat për numrin e saktë të personave që ushtrojnë një zeje, ndaj dhe u vlerësua si domosdoshmëri njohja më e plotë e tyre. Për këtë, ligji parashikon organizimin e plotë të veprimtarisë zejtare dhe krijimin e një sistemi dual të kualifikimit. Një model tërësisht gjerman. Kjo nënkupton që ndihmësi, një pjesë të madhe të kohës do ta kalojë në mjedisin e punës dhe të praktikës dhe një pjesë më të vogël kohe në shkollë. Këta persona që nuk do të njihen me emërtimin nxënës, por ndihmës, do të kenë mundësi që të paguhen për periudhën e mësimit të profesionit.
Ky model është përqafuar edhe nga vende të tjera, si Serbia, Maqedonia, Mali i Zi, Kroacia, Bosnjë-Hercegovina apo Bullgaria, natyrisht i përshtatur edhe sipas dinamikave të tregut.
Të gjithë zejtarët do të duhen të organizohen në Dhomën Kombëtare të Zejtarisë, e cila do të krijohet mbi bazën e këtij ligji. Anëtarësimi do të jetë i detyrueshëm dhe anëtarë të Dhomës do të jenë mjeshtrit, ndihmësmjeshtrit dhe ndihmësit, si dhe sipërmarrjet e zejtarisë. Në dy vitet e para, anëtarësimi do të jetë me kosto zero për grupet e veçanta, si p.sh., ndihmësit apo bizneset sociale, ndërsa për të tjerë, si në rastin e sipërmarrjeve, do të duhet të paguhet një tarifë shërbimesh. Megjithatë, duhet të theksojmë se Dhoma do të duhet të vetëfinancohet dhe do të veprojë si një person juridik pa qëllim fitimi. Ajo do të jetë një nga elementet bazë të funksionimit të sistemit dual në Shqipëri.
Çdo person që ka mbushur moshën 15 vjeç (e përcaktuar në Kodin e Punës, si kohë kur mund të fillohet marrëdhënia e punës) mund të trajnohet dhe të kualifikohet. Ai mund të afrohet pranë një sipërmarrjeje me të cilën mund të nënshkruajë një kontratë. Në këtë moment do të jetë punëdhënësi që do ta regjistrojë në Dhomën Kombëtare të Zejtarisë, si ndihmës. Këtu fillon edhe procesi i kualifikimit në vendin e punës. Për këtë person do të përshtaten edhe kurrikulat, në bazë të së cilës do të merren edhe njohuritë teorike. Kjo do të përcaktohet nga Dhoma në bashkëpunim me Agjencinë Kombëtare të Arsimit, Formimit Profesional dhe Kualifikimeve. Periudha e kualifikimit si ndihmës zgjat tre vjet. Pas kësaj, personi ka të drejtë të japë provimin dhe të certifikohet si ndihmësmjeshtër. Ky do të jetë një testim praktiko-teorik.
Marrëdhënia e punës (përfshi këtu edhe aspektin e sigurimeve shoqërore dhe shëndetësore) do të rregullohet me kontratën e mësimit të profesionit dhe parashikohet vetëm pjesa që mbulon aksidentet në punë.
Personi, pas marrjes së titullit ndihmësmjeshtër, ka të drejtë të punojë në zanatin e zgjedhur. Por nëse do të dojë të marrë titullin mjeshtër, atëherë minimalisht do të duhet të ketë tre vjet përvojë pune si ndihmësmjeshtër. Ligji përcakton se mjeshtri është titulli më i lartë që mund të merret. Edhe për këtë fazë, personi do të duhet t’i nënshtrohet testimit praktiko-teorik. Janë krijuar hapësira ligjore edhe për ata që përfundojnë studimet në fusha të afërta me zejtarinë, si dizajni, inxhinieria e tekstilit, etj., ku do të zbatohet konvertimi i diplomave, në mënyrë që personi të mund të futet në sistemin e titujve.
Një tjetër rast ka të bëjë me njohjen e ‘të nxënët të mëparshëm’ që ka të bëjë me zanatet e marra gjatë procesit të punës (p.sh., gjatë emigrimit), por që nuk mund të vërtetohet. Ata mund ta certifikojnë zanatin e tyre përmes dhënies së provimit. Për këtë do të ketë disa kritere dhe procedura.
Dhoma do të lobojë për të gjetur tregje. Nga ana tjetër, certifikimi i zanateve do të bëjë të mundur që ata të njihen edhe në tregjet e huaja.
Anëtarësimi në dhomë do të krijojë një bazë të saktë të dhënash për zejtarët.
Në ligj është parashikuar që në zonat e mbrojtura historike, arkeologjike dhe kulturore (të përcaktuara në ligjin për Zonat e Mbrojtura) do të ndalohet importimi i produkteve me karakter kombëtar. Produktet që do të tregtohen, duhet të zbatojnë të gjitha standardet për të qenë modele ‘besnike të shpallura’, autentike dhe që janë të përfshira në regjistrin e trashëgimisë kulturore. Kjo do të bëjë të mundur edhe mbrojtjen e artizanëve shqiptarë nga konkurrenca e pandershme që vjen nga produktet e falsifikuara.

.